เมื่ออายุมากขึ้น หลายคนอาจพบว่ามีอาการปัสสาวะเล็ด หรือกลั้นปัสสาวะไม่ได้ ซึ่งอาจเป็นปัญหาที่สร้างความกังวลใจและลดคุณภาพชีวิตลง อาการนี้สามารถเกิดขึ้นได้จากหลายปัจจัย ไม่ว่าจะเป็นการเสื่อมของกล้ามเนื้อ การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมน หรือโรคประจำตัวบางชนิด บทความนี้จะพาคุณไปทำความเข้าใจถึงสาเหตุหลักของอาการปัสสาวะเล็ด รวมถึงแนวทางในการดูแลและป้องกัน
สาเหตุหลักของอาการปัสสาวะเล็ดเมื่ออายุมากขึ้น
- กล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานอ่อนแอลง
กล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานมีหน้าที่สำคัญในการควบคุมกระเพาะปัสสาวะ เมื่ออายุมากขึ้น กล้ามเนื้อเหล่านี้อาจอ่อนแอลง ส่งผลให้การกลั้นปัสสาวะทำได้ยากขึ้น และอาจเกิดปัสสาวะเล็ดได้ง่ายโดยเฉพาะเวลาหัวเราะ ไอ หรือจาม - การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนในเพศหญิง
สำหรับผู้หญิง วัยหมดประจำเดือนส่งผลให้ระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนลดลง ซึ่งมีผลต่อความแข็งแรงของกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานและเยื่อบุทางเดินปัสสาวะ ทำให้เกิดภาวะปัสสาวะเล็ดได้บ่อยขึ้น - ต่อมลูกหมากโตในเพศชาย
ในผู้ชายสูงอายุ ต่อมลูกหมากมีแนวโน้มจะขยายใหญ่ขึ้น ซึ่งอาจกดทับท่อปัสสาวะ ทำให้ปัสสาวะออกลำบาก และเพิ่มความเสี่ยงต่อการกลั้นปัสสาวะไม่อยู่ - โรคเรื้อรังและระบบประสาทเสื่อม
โรคบางชนิด เช่น โรคเบาหวาน โรคพาร์กินสัน และโรคอัลไซเมอร์ อาจส่งผลต่อระบบประสาทที่ควบคุมการทำงานของกระเพาะปัสสาวะ ทำให้เกิดอาการปัสสาวะเล็ดได้ - น้ำหนักตัวเกินมาตรฐาน
ความอ้วนเป็นปัจจัยสำคัญที่เพิ่มแรงกดบนกระเพาะปัสสาวะและกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกราน ทำให้ความสามารถในการควบคุมปัสสาวะลดลง - ผลข้างเคียงจากยาบางชนิด
ยาขับปัสสาวะ ยารักษาความดันโลหิต และยานอนหลับบางประเภท อาจส่งผลให้เกิดอาการปัสสาวะเล็ดโดยไม่รู้ตัว
วิธีป้องกันและดูแลอาการปัสสาวะเล็ด
- ฝึกบริหารกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกราน (Kegel Exercise)
การออกกำลังกายกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกรานสามารถช่วยเสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อที่ช่วยควบคุมปัสสาวะได้ - ควบคุมน้ำหนักตัว
การรักษาน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์ปกติจะช่วยลดแรงกดที่กระเพาะปัสสาวะ ลดโอกาสการเกิดอาการปัสสาวะเล็ด - ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการดื่มน้ำ
ควรหลีกเลี่ยงการดื่มเครื่องดื่มที่มีคาเฟอีนและแอลกอฮอล์มากเกินไป เพราะอาจกระตุ้นให้เกิดการขับปัสสาวะมากขึ้น - ควบคุมโรคประจำตัว
หากมีโรคที่ส่งผลต่อระบบปัสสาวะ ควรดูแลสุขภาพให้ดีและรับประทานยาตามคำแนะนำของแพทย์ - ปรึกษาแพทย์หากอาการรุนแรง
หากอาการปัสสาวะเล็ดรบกวนการใช้ชีวิตประจำวัน ควรเข้าพบแพทย์เพื่อรับคำแนะนำและหาวิธีรักษาที่เหมาะสม เช่น การใช้ยา หรือการทำกายภาพบำบัด
สรุปทำไมอายุมากขึ้นจึงเกิดอาการปัสสาวะเล็ด ?
อาการปัสสาวะเล็ดเมื่ออายุมากขึ้นเกิดจากหลายปัจจัย เช่น การเสื่อมของกล้ามเนื้ออุ้งเชิงกราน การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนในร่างกาย โรคประจำตัว และพฤติกรรมการใช้ชีวิต แม้ว่าจะเป็นปัญหาที่พบบ่อย แต่สามารถป้องกันและดูแลได้ด้วยการออกกำลังกาย ควบคุมน้ำหนัก และปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการดื่มน้ำ หากอาการรุนแรงควรปรึกษาแพทย์เพื่อหาวิธีรักษาที่เหมาะสมต่อไป